देशभर २१ निर्वाचन क्षेत्रमा महिलाको कमान्ड

काठमाडाैं । प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा यसपटक देशभर २१ वटा निर्वाचन क्षेत्रमा महिलाले नेतृत्व सम्हालेका छन्। १६५ वटै निर्वाचन क्षेत्रमध्ये १८ जना महिला निर्वाचन अधिकृत र तीन जना महिला मुख्य निर्वाचन अधिकृत खटिएको निर्वाचन आयोगले जनाएको छ।

निर्वाचन आयोगकी सहायक प्रवक्ता सीता पुनका अनुसार निर्वाचन अधिकृत तथा मुख्य निर्वाचन अधिकृत नियुक्ति गर्दा न्याय परिषद् र न्याय सेवा आयोगको परामर्शमा आयोगले निर्णय गर्ने कानुनी व्यवस्था छ।

महिला मुख्य निर्वाचन अधिकृत रहेका क्षेत्र

तीन जिल्लामा महिला मुख्य निर्वाचन अधिकृतले नेतृत्व सम्हालेका छन्:

सिन्धुपाल्चोक–२: रिताकुमारी बख्रेल (जिल्ला न्यायाधीश)

मकवानपुर–१: गीता श्रेष्ठ (जिल्ला न्यायाधीश)

बागलुङ–१: सीता शर्मा अधिकारी (जिल्ला न्यायाधीश)

निर्वाचन अधिकृतका रूपमा महिला

१८ जना महिला निर्वाचन अधिकृतमध्ये १२ जना काठमाडौं उपत्यकामा कार्यरत छन्।काठमाडौं, ललितपुर र भक्तपुरका सबै निर्वाचन क्षेत्रमा यसपटक महिला निर्वाचन अधिकृत खटिएका छन्।

काठमाडौंका १० वटै क्षेत्रमा, ललितपुरका ३ र भक्तपुरका २ क्षेत्रमा महिला निर्वाचन अधिकृतले जिम्मेवारी सम्हालेका छन्।

उपत्यकाबाहिर सप्तरी–१, सिन्धुली–१, कास्की–१, कास्की–२, नवलपरासी (पूर्व)–२ र नवलपरासी (पश्चिम) लगायतका क्षेत्रमा पनि महिला निर्वाचन अधिकृत कार्यरत छन्।

कसरी हुन्छ नियुक्ति?

प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचन ऐन, २०६४ को दफा ८ अनुसार निर्वाचन आयोगले प्रत्येक जिल्लामा एक जना मुख्य निर्वाचन अधिकृत र प्रत्येक निर्वाचन क्षेत्रमा एक/एक जना निर्वाचन अधिकृत नियुक्त गर्छ।

न्याय परिषद्ले मुख्य निर्वाचन अधिकृतका लागि जिल्ला न्यायाधीशको नाम पठाउने र न्याय सेवा आयोगको सिफारिसमा नेपाल न्याय सेवाका राजपत्राङ्कित द्वितीय श्रेणीका अधिकृतलाई निर्वाचन अधिकृतमा नियुक्त गर्ने कानुनी व्यवस्था छ।

जिम्मेवारी के–के?

निर्वाचन अधिकृतको जिम्मेवारी उम्मेदवारी दर्तादेखि निर्वाचित उम्मेदवारलाई प्रमाणपत्र दिने सम्मको हुन्छ।

उम्मेदवारी दर्ता, दाबी–विरोध र निर्णय, निर्वाचन आचारसंहिताको अनुगमन, मतदान केन्द्रमा कर्मचारी खटाउने, मतदान र मतगणनाको समन्वय र   अन्तिम परिणाम घोषणा निर्वाचन अधिकृतको जिम्मेवारीमा मतगणनाको अन्तिम परिणाम घोषणा गर्ने अधिकार भने प्रत्यायोजन गर्न पाइँदैन।

यसपटक २१ क्षेत्रमा महिलाले निर्वाचन नेतृत्व सम्हाल्नु महिला सहभागिता र नेतृत्व क्षमताको महत्वपूर्ण उदाहरणका रूपमा हेरिएको छ।