८४ दिनका लागि ५० अर्ब निक्षेप खिच्दै राष्ट्र बैंक

काठमाडौं । नेपाल राष्ट्र बैंकले आइतबार ८४ दिनका लागि ५० अर्ब रुपैयाँ निक्षेप संकलन गर्न बोलकबोल प्रक्रिया सञ्चालन गरेको छ। वित्तीय प्रणालीमा लगातार बढी तरलता देखिएको अवस्थामा केन्द्रीय बैंकले पुनः निक्षेप संकलन उपकरण प्रयोग गर्दै तरलता व्यवस्थापन थालिएको हो।

अहिले बैंक तथा वित्तीय प्रणालीमा कुल निक्षेप ७४ खर्बभन्दा बढी पुगेको छ। तरलता प्रशस्त हुँदा ब्याजदरमा अनावश्यक उतार–चढाव नआओस् भन्ने उद्देश्यले राष्ट्र बैंकले खुलेआम बजार सञ्चालन (OMO) अन्तर्गत दीर्घकालीन निक्षेप संकलन, स्थायी निक्षेप सुविधा र अन्य उपकरणमार्फत रकम चुहावट नियन्त्रण गर्दै आएको छ।

क–ख–ग वर्गका संस्थालाई मात्र सहभागिता

आजको बोलकबोलमा ‘क’, ‘ख’ र ‘ग’ वर्गका बैंक तथा वित्तीय संस्थाले मात्र सहभागी हुन पाउनेछन्। सहभागी संस्थाले प्रस्तावित ब्याजदरका आधारमा सबैभन्दा कम दर बोल गर्ने संस्थालाई प्राथमिकता दिँदै ५० अर्बको आह्वान रकमसम्म क्रमशः निक्षेप बाँडफाँट गरिने राष्ट्र बैंकले जनाएको छ।

न्युनतम बोलकबोल गर्न मिल्ने रकम १० करोड रुपैयाँ तोकिएको छ। अधिकतम रकम भने ५ करोडका गुणकमा निःशेष भाग जाने गरी आह्वान रकमसम्म बोलकबोल गर्न सकिने व्यवस्था छ।

अनलाइन प्रणालीमार्फत बोलकबोल

बढ्दो निक्षेप चाप कम गर्न आजको प्रक्रिया अनलाइन खरिद प्रणालीमार्फत सञ्चालन हुँदैछ। यसमार्फत निर्धारण हुने ब्याजदर र आह्वान रकमका आधारमा निक्षेप संकलन हुनेछ।

यस पटक संकलन हुने निक्षेपको सावाँ तथा ब्याज भुक्तानी २०८३ फागुन ५ गते हुनेछ।

बढ्दो तरलता व्यवस्थापनका लागि दीर्घकालीन उपकरण

खुला बजार कारोबारसम्बन्धी कार्यविधिअनुसार वित्तीय बजारमा दीर्घकालीन प्रकृतिको अतिरिक्त तरलता देखा परेमा राष्ट्र बैंकले आवश्यकताअनुसार अधिकतम ६ महिनासम्मको निक्षेप संकलन उपकरण प्रयोग गर्न सक्छ।

यही व्यवस्थाअनुसार केन्द्रीय बैंकले पछिल्ला महिनाहरूमा पटक–पटक दीर्घकालीन निक्षेप संकलनमार्फत बजारबाट रकम सोस्ने नीति अख्तियार गर्दै आएको छ।