रास्वपाको दुई तिहाइमा ‘दुई सिट’को दूरी : यस्तो छ संसद्को नयाँ अंकगणित

काठमाडौँ । प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनअन्तर्गत समानुपातिकतर्फको मतगणना सम्पन्न भएको छ । निर्वाचन आयोग का अनुसार १ करोड ७ लाख ३९ हजार ११५ मत सदर भएको छ । यही मतका आधारमा ११० समानुपातिक सिटको बाँडफाँट हुनेछ ।

कसरी हुन्छ सिट बाँडफाँट ?

प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचन ऐनअनुसार समानुपातिक प्रणालीमा थ्रेसहोल्ड (न्यूनतम ३ प्रतिशत मत) कटाएका दलहरूबीच मात्र सिट बाँडफाँट गरिन्छ ।

यसपटक ३ प्रतिशतभन्दा बढी मत ल्याउने ६ दल छन् :

राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी – ५१,३९,२३५ (४७.८६%)

नेपाली कांग्रेस – १७,४९,५८३ (१६.२९%)

नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एमाले) – १४,४८,८५४ (१३.४९%)

नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी – ८,०५,७७३ (७.५०%)

श्रम संस्कृति पार्टी – ३,७८,६४९ (३.५३%)

राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी – ३,२९,४७२ (३.०७%)

३ प्रतिशतभन्दा कम मत ल्याएका दल (जसपा, जनमत लगायत) सिट बाँडफाँटमा सहभागी हुँदैनन् ।

‘भाजक’ र परिणाम

६ दलको कुल मत ९८,५१,५६६ हुन्छ । यसलाई ११० सिटले भाग गर्दा ८९,५६० मत ‘भाजक’ निर्धारण हुन्छ ।

पहिलो चरणको भागफल अनुसार :

रास्वपा – ५७ सिट

कांग्रेस – १९ सिट

एमाले – १६ सिट

नेकपा – ८ सिट

श्रम संस्कृति – ४ सिट

राप्रपा – ३ सिट

जोड्दा १०७ सिट हुन्छ । बाँकी ३ सिट ‘सबैभन्दा धेरै बाँकी मत’का आधारमा बाँडिन्छ ।

बाँकी मतको आधारमा थप १/१ सिट :

नेकपा

राप्रपा

कांग्रेस

अन्तिम समानुपातिक सिट

रास्वपा – ५७

कांग्रेस – २०

एमाले – १६

नेकपा – ९

श्रम संस्कृति – ४

राप्रपा – ४

नयाँ संसद्को अंकगणित

प्रत्यक्ष र समानुपातिक जोड्दा सम्भावित कुल सिट संख्या :

रास्वपा – १२५ + ५७ = १८२

कांग्रेस – १८ + २० = ३८

एमाले – ९ + १६ = २५

नेकपा – ८ + ९ = १७

श्रम संस्कृति – ३ + ४ = ७

राप्रपा – १ + ४ = ५

प्रतिनिधिसभामा कुल २७५ सिट छन् । दुई तिहाइ बहुमतका लागि १८४ सिट आवश्यक पर्छ ।

यस अनुसार रास्वपाको १८२ सिट पुग्ने देखिएकाले दुई तिहाइ बहुमतका लागि अझै २ सिट अपुग हुने अवस्था देखिएको छ ।

अन्तिम मतपरिणाममा सामान्य फेरबदल सम्भव भए पनि हालको प्रवृत्ति अनुसार संसद्को शक्ति–सन्तुलन यस्तै रहने देखिन्छ ।