स्वास्थ्य सेवा सुधार्न सर्जरी नै गर्नुपर्छ, सुधारिएको अनुुभूूति दिलाउन केही समय लाग्छः स्वास्थ्यमन्त्री पौडेल

लेखनाथ । विसं. २०४८ पछि देशमा चिकित्सकको दरबन्दी थप भएको छैन । चाँडै पाँच सय चिकित्सकको दरबन्दी थप गर्ने स्वास्थ्य मन्त्रालयको योजना रहेको स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्री प्रदीप पौडेल बताउछन। मन्त्रालयको यो योजनाका लागि स्रोत व्यवस्थापन भइसकेको छैन ।

स्वास्थ्यमन्त्री पौडेल देशको स्वास्थ्य क्षेत्रमा थोरै सुधार भएको तर गर्न धेरै बाँकी रहेको बताउछन । नेपाल लिटरेचर फेस्टिफलको ‘स्वास्थ्य सेवामा जनताको पहुँच’ विषयक शुक्रबार भएको अन्तरसंवादमा मन्त्री पौडेलले भने, “स्वास्थ्य सेवा सुधार्न सर्जरी नै गर्नुपर्छ । सुधारिएको अनुुभूूति दिलाउन केही समय लाग्छ ।” 

नीतिगत, व्यवस्थापकीय, लगानीको पक्षमा ठूलो परिवर्तन जरुरी भएको उनको भनाइ छ । मन्त्री पौडेलले आवश्यकताका आधारमा अस्पतालहरु थप्नुपर्ने औंल्याउनुभयो । उहाँले भने, “हामीले भनिरहेको समाजवाद स्वास्थ्यभित्र भेटिएन भने कहीँ पनि भेटिँदैन । नेपालको संविधानमा स्वास्थ्यप्रति जे प्रतिबद्धता जनाइएको छ, त्यो पूरा हुन सकेन भने संविधान लागूू भएको मान्न सकिँदैन ।”

मन्त्री पौडेलले राज्यले सबै क्षेत्रमा जनशक्ति बढाए पनि स्वास्थ्य क्षेत्रलाई छुटाएको टिप्पणी गरे। “राज्यले यो बिचमा सबैतिर जनशक्ति बढायो । तर, स्वास्थ्यलाई छुटायो । छुुटाउनै नहुने पक्षलाई छुटायो,” उनले भने, “अहिले हामी आइसकेपछि जनशक्ति थप गर्नका लागि मन्त्रिपरिषद्बाट ओएनएम स्वीकृत गराइसकिएको छ । केही समयमा पाँच सय चिकित्सकको विज्ञापन लोकसेवाले गर्ने स्थिति बनाउँछौं ।”

अहिले सरकारले पाँच सय चिकित्सकको दरबन्दी सिर्जना गर्न स्रोतका दृष्टिले सम्भव नभएको मुटुरोग विशेषज्ञ डा भगवान कोइराला दाबी गर्छन । जनताको सेवाका लागि सार्वजनिक निजी साझेदारी मोडलमा जानुपर्ने उनको सुझाव छ । 

“पाँच सय चिकित्सकको दरबन्दी खोल्न सम्भव छैन । स्रोतको हिसाबले यो दरबन्दी सिर्जना गर्न सकिँदैन । त्यसो हुँदा कि भाग्नुपर्‍यो कि यहींबाट विकल्प खोज्नुपर्‍यो ।” 

डा। कोइराला अस्पतालहरुका प्राविधिक क्षमतायुक्त जनशक्तिदेखि लिएर उपकरण, प्रविधि र पूर्वाधारको सुनिश्चितता गर्न आग्रह गर्छन । देशमा पछिल्लो चार वर्षमा नेपाल मेडिकल काउन्सिलमा दर्ता भएका चिकित्सकको सङ्ख्या आठ हजार छ सय २४ छ । तीमध्ये छ हजार तीन सय ६८ जनाले विदेश जानका लागि असल चारित्रिक प्रमाणपत्र लिएको देखिएको छ ।