पितृशोकको दशौं दिनमा बाबुराम भट्टराईको स्मरण

काठमाडौं। नेपाल समाजवादी पार्टीका अध्यक्ष तथा पूर्वप्रधानमन्त्री डा. बाबुराम भट्टराईले पितृशोकको दशौं दिनमा आफ्नो बाल्यकालका पूज्य पिताप्रतिको भावुक स्मरण सार्वजनिक गरेका छन्।

सामाजिक सञ्जालमार्फत उनले बुवासँग जोडिएको एउटा सानो घटनाले आफ्नो जीवनमा गहिरो प्रभाव पारेको उल्लेख गरेका छन्।

भट्टराईले आफू जीवनभर बा–आमा र गुरु–गुरुआमाबाट अपार माया पाएको स्मरण गर्दै लेखेका छन् कि उनले कहिल्यै हप्काइ वा पिटाइ सम्झनु परेको छैन। तर बाल्यकालको एक दिन बुवाले हल्का रिसाउँदै भनेको एउटा वाक्यले भने जीवनभरका लागि चेतावनीको रूपमा काम गरेको उनले उल्लेख गरेका छन्।

बाल्यकालको त्यो दिन

उनका अनुसार त्यतिबेला उनी करिब १०–११ वर्षका थिए र पाँच–छ कक्षामा अध्ययनरत थिए। आमाबुवा गाउँकै कामकाजमा व्यस्त रहने परिवारिक परिवेशमा एक दिन आमा मामाघर गएको र बुवा बेंसीमा काम गर्न गएका बेला घरमा भात पकाउने जिम्मेवारी उनकै थियो।

त्यही दिन घरका गोठाला बेंसीबाट छिट्टै फर्किएर ‘माना चामल’ माग्न आएका थिए। तत्कालीन चलनअनुसार हली–गोठालालाई वार्षिक जिन्सी, लुगा र दैनिक खाना दिने प्रचलन थियो।

भट्टराईले पकाएको भात हुँदाहुँदै पनि गोठालाको आग्रहमा उनलाई माना चामल दिएको स्मरण गरेका छन्। साँझ बेंसीबाट फर्किएपछि बुवाले गोठाला घर गएको सुनेर असन्तुष्टि व्यक्त गर्दै भनेका रहेछन् “पाकेको भात छोडेर जानेलाई माना चामल दिने हो त? यस्ता मोराले के गरिखान्छन्!”

जीवनभरको शिक्षा

भट्टराईका अनुसार “यस्ता मोराले के गरिखान्छन्” भन्ने वाक्यले त्यतिबेला आफूलाई गहिरो चोट पुगेझैं बनाएको थियो। तर पछि त्यही शब्द जीवनभरका लागि सतर्क गराउने उपदेशका रूपमा रहिरह्यो। उनले उक्त स्मरणमार्फत श्रम, अनुशासन र जिम्मेवारीप्रतिको बुवाको दृष्टिकोणले आफूलाई जीवनमा सजग बनाएको संकेत गरेका छन्।

डा. भट्टराईले पितृशोकको यस संवेदनशील घडीमा बुवाको सम्झनालाई जीवनपथको मार्गदर्शनको रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्।