Khabar Dabali ७ जेष्ठ २०७९ शनिबार | 21st May, 2022 Sat
Life insurence

यसरी निर्वाचित भएका थिए माओवादीका केन्द्रीय सदस्य ! किन लगाइँदैछ प्रचण्डलाई दोष ?

सहकर्मी र सिनियर नेता मौन

खबरडबली संवाददाता

बाहिर यसरी प्रचार गरियो मानौं कि सबै सूचि अध्यक्ष प्रचण्डले नै तयार गरेर वाचन गरेका हुन । प्रदेशहरुले सहमति गरेर कुनै सूचि दिन्छन भने त्यो भन्दा ठूलो लोकतान्त्रिक के हुन्छ ? सहमतिमा २४६ जनाको आएको छ । बाँकी २४ जनाको पनि प्रदेशले पठाएकी लिष्टबाट प्रदेशकै इ

काठमाडौं । यतिखेर माओवादी केन्द्रका नवनिर्वाचित केन्द्रीय सदस्यको बारेमा केहीले आलोचना गरिरहेका छन् । कतिपयले प्रचण्डले लोकतान्त्रिक विधि पालना नगरेर आफ्नो खल्तीबाट लिष्ट निकालेर वाचन गरेको भन्दै आलोचना गरेको देखिन्छ । केही कार्टुन समेत यतिखेर भाइरल बनाइएको छ ।

तर के प्रचण्डले आफूखुसी केन्द्रीय सदस्यको लिष्ट वाचन गरेका हुन त ?

तथ्यले के भन्छ ?

माओवादीको आठौं महाधिवेशनको शुरुको दिन उदघाटन सम्पन्न भएको थियो । त्यो दिन बिभिन्न राजनीतिक दलका नेताहरुले महाधिवेशन सफलताको शुभकामना दिए ।

अर्कोदिन अध्यक्ष प्रचण्डले एक्कासौं शताब्दीमा नेपाली समाजवादको बाटो शीर्षकको राजनीतिक प्रतिवेदन प्रस्तुत गरे । प्रतिवेदनपछि सहभागी प्रतिनिधिहरुलाई बिभिन्न प्रदेशका आधारमा २५ वटा समूहमा विभाजन गरियो । भोलीपल्ट दिनभरी सबै समूहहरुले छलफल गरे । त्यसको तेश्रो दिन अर्थात् सम्मेलनको चौथो दिन समूहगत प्रस्तुती सुरु भयो । जुन अर्को दुईदिनसम्म जारी भयो ।

समूहगत प्रस्तुतीमार्फत उठेका छलफलहरुको जवाफ अध्यक्ष प्रचण्डले छैठौं दिन जवाफ दिए । त्यही दिन अध्यक्ष मण्डलले निर्वाचन आयोगसँग परामर्श गर्यो । माओवादी स्थायी समिति बैठकले समानुपातिक प्रतिनिधित्वका बारेमा समेत गम्भीर परामर्श गर्यो । त्यसपछि माओवादी स्थायी समितिले पहिलोपटक पार्टीमा संविधानको मर्म अनुरुप ५० प्रतिशत समावेशी प्रतिनिधित्व गर्ने निर्णय गर्यो ।

तर यो अत्यन्तै जटिल निर्णय थियो । किनभने ५० प्रतिशत समानुपातिक कोटाबाट केन्द्रीय सदस्य निर्वाचित गर्दा अहिलेकै केन्द्रीय समितिमा रहेका कैयन सिनियरहरु छुट्ने सम्भावना बलियो थियो ।

माओवादीका अगाडि सिनियरलाई पनि ल्याउनैपर्ने र समावेशी अभ्यास पनि गर्नैपर्ने दोहोरोब ाध्यता देखियो । यो बाध्यतालाई हल गर्नैपथ्र्यो । समावेशी सिद्धान्त अनुसार, महिलाको ३५ प्रतिशत सम्बन्धित प्रदेशले छुट्टयाउनुपथ्र्यो । युवाको २० प्रतिशत ल्याउनैपथ्र्यो र त्यो कोटाको कुनै प्रतिनिधित्व छैन भने त्यसलाई रिक्त राखिनुपथ्र्यो । यो अवस्थामा कतिपय समावेशी क्लष्टरमा एकदमै युवा र नयाँ अनुभवी पनि आउने र कुनै क्लष्टरमा अनुभवी पनि छुटने सम्भावना थियो ।

यही कुरालाई ध्यानमा राखेर स्थायी समिति बैठकले कूल सदस्य संख्या २९९ को १० प्रतिशत घटाएर प्रदेशहरुलाई सदस्य संख्याका आधारमा कोटा विभाजन गरेको थियो । अर्थात् सात वटा भौगौलिक प्रदेश, विशेष जिल्लालगायत प्रवास र समन्वय गरी सबै प्रदेशलाई उनीहरुको प्रदेशमा सदस्यता नवीकरण भएको संख्याका आधारमा निश्चित कोटा निर्धारण गरियो । यसरी २७० सीटमा यी प्रदेशहरुले आफूलाई दिएको कोटाका आधारमा ५० प्रतिशत समावेशी प्रतिनिधित्वसहित प्रचण्डलाई सूचि बुझाएका थिए । स्थायी समितिले २७० पछि बाँकी रहेको १० प्रतिशत हेडक्वार्टरले मनोनित गर्ने निर्णय गरेको थियो । यो किन थियो भने प्रदेशहरुले समावेशी प्रतिनिधित्व गराएर केन्द्रीय समितिको सूचि बुझाउँदा कतिपय अनुभवी, सिनियर र समेटनैपर्ने छुटने सम्भावना हुनसक्थ्यो । यही कुरालाई ध्यानमा राखेर दश प्रतिशत अर्थात् २९ प्रतिशत हेडक्वार्टरले मनोनित गर्ने सहमति भएको थियो ।

यतिमात्रै होइन, यति गर्दा समेत छुटेकाहरुलाई मनोनित गर्न कूल केन्द्रीय सदस्य संख्याको १५ प्रतिशत पछि मनोनित गर्ने वैधानिक व्यवस्था समेत माओवादीले गरेको थियो । यो भनेको यसरी २९९ जना केन्द्रीय समितिमा आइसकेपछि पनि छुटेका र ल्याउनैपर्ने ४४ जनालाई फेरी माअ‍ोवादीले मनोनित गर्ने प्रावधान हो । यति गरेपछि पार्टीमा सिनियर, जिम्मेवार, ल्याउनैपर्नेहरु केन्द्रीय समितिमा पर्ने सुनिश्चितता हुन्थ्यो ।

स्थायी समितिको यही निर्णका आधारमा माओवादीले प्रदेशलाई सातौं दिन साँझ ५ बजेसम्मका लागि समय दियो । तर सो समयसम्म केही प्रदेशले आफ्नो सूचि टुंग्याउन सकेनन् । त्यसपछि उनीहरुलाई भोलीपल्ट ११ बजेसम्मको समय दिएर दिइएको कोटा अनुरुप सबै सूचि बुझाउन भनियो । अधिकांश प्रदेशहरुले सूचि बुझाए । केही प्रदेशमा खुला कोटा अन्तर्गतको सीटमा केही बढी आकांक्षी देखा परे । प्रदेशले ती आकांक्षीको बारेमा निर्णय गर्न नसकेपछि सबै प्रदेशबाट २७० मध्ये २४६ जनाको नाम प्रचण्डले अर्कोदिन वाचन गरे । बाँकी सहमति हुन नसकेका नामहरुलाई प्रदेशसँगै फेरी छलफल गरेर टुंग्याइने समेत उनले बताए ।

तर बाहिर यसरी प्रचार गरियो मानौं कि सबै सूचि अध्यक्ष प्रचण्डले नै तयार गरेर वाचन गरेका हुन । प्रदेशहरुले सहमति गरेर कुनै सूचि दिन्छन भने त्यो भन्दा ठूलो लोकतान्त्रिक के हुन्छ ? सहमतिमा २४६ जनाको आएको छ । बाँकी २४ जनाको पनि प्रदेशले पठाएकी लिष्टबाट प्रदेशकै इन्चार्ज र त्यहाँको टीमसँग सल्लाह गरेर सहमति जुटछ । त्यसपछि यसमा छुटेका को को छन्, त्यो हेरेर २९ जना अध्यक्षले मनोनित गर्छन् । अनि यसरी २९९ जनाको कमिटी पूर्ण हुन्छ । अनि यसमा पनि छुटेका छन् भने ४४ जना फेरी विधान अनुसार केन्द्रीय समितिको बैठकले मनोनित गर्छ । यो भन्दा बढी समावेशी र लोकतान्त्रिक विधि संसारमा कहीँ हुन्छ ?

आलोचकहरुले प्रचण्डले वाचन गरेको मात्रै किन देख्छन् ? त्यो वाचनपछाडिको त्यतिविधि लोकतान्त्रिक र जनवादी प्रक्रिया किन हेर्दैनन् ? प्रदेश समितिले सर्वसम्मतिले गरेको निर्णयलाई प्रचण्डले प्रस्तुत गरेको किने हेर्दैनन ? अनि सबैभन्दा ठूलो कुरा नेपालको इतिहासमा पहिलोपटक कुनै पार्टीमा ५० प्रतिशत समानुपाति समावेशी भएको कुरा किन नजरअन्दाज गर्छन् ? के कुनै पार्टीमा ५० प्रतिशत समावेशी सहभागिता छ ? महिलाको कोटा भएन, दलितको कोटा भएन, युवा भएनन्, जनजाति, मुस्लिम, भौगौलिक भएनन् भनेर कुर्लिने महाशयहरुले माओवादीले महिला, दलित, युवा, जनजाति, पिछडिएको क्षेत्र, खसआर्य, मुस्लिम आदिको समावेशीता अपनाएको किन हेर्न चाहँदैनन् ।

संविधान कार्यान्वयन गर्ने सवालमा माओवादीले गरेको यो प्रयास ऐतिहासिक छ । अब केद्रीय समितिको पूर्णतापछि माओवादी एउटा पूर्ण समावेशी र सुन्दर अवस्थामा देखिनेछ । कतिपय कमीकमजोरी र सीमाका बावजूद पनि यो माओवादीले गरेको ऐतिहासिक अभ्यास हो । यसमा आलोचनाको कुनै अर्थ देखिन्न ।

Khabardabali Desk

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

उपमहानगरको नेतृत्वमा पहिलो महिला मेयर : हेटौंडामा गठबन्धनको जित

काठमाडौं । देशभर भएका ११ वटा उपमहानगरमध्ये पहिलो पटक नेतृत्वमा महिला मेयर पाएको छ ।   हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले महिला मेयर जिताएको हो । एकीकृत समाजव...

कांग्रेसको विजय र्यालीमा एमालेको आक्रमण, ६ जना घाईते

वीरगञ्ज । वीरगञ्ज महानगरपालिका–२७ मा नेपाली कांग्रेसको विजय उत्सवमा एमालेले आक्रमण गर्दा ६ जना घाइते भएका छन् ।  वडा नम्बर २७ को अध्यक्ष जितेपछि बि...

जेठ १३ गते बागमती प्रदेशको वर्षे अधिवेशन आह्वान गर्न सिफारिस

हेटौंडा । बागमती प्रदेशको आज बसेको मुख्यमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद् बैठकले जेठ १३ गते बिहान ११ बजे वर्षे अधिवेशन आह्वानका लागि प्रदेश प्रमुखको कार्यालयम...

राजविराजमा प्रमुख र उपप्रमुख दुवैमा जसपा

राजविराज । राजविराज नगरपालिकाको प्रमुख तथा उपप्रमुखमा जसपाका उम्मेदवार निर्वाचित भएका छन् ।  निवर्तमान नगरप्रमुख शम्भुप्रसाद यादवलाई फराकिलो मतान्त...

नेपाली राष्ट्रिय टोलीको उपकप्तानमा रोहित पौडेल

काठमाडौं । नेपाल क्रिकेट संघ (क्यान) ले आईसीसी विश्वकप छनोट लिग–२ अन्तर्गत यूएई र स्कटल्याण्डसँगको सिरिजका लागि रोहित पौडेललाई उपकप्तान नियुक्त गरेको ...

ओलीको गृहनगरमा राप्रपा र कांग्रेसले बाजी मारे

काठमाडौं । नेकपा एमालेका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीको गृहनगर झापाको दमक नगरपालिकाको प्रमुखमा राप्रपाले बाजी मारेको छ ।  राप्रपाका उम्मेदवार रामकुमार थापा...

एमालेका सुवेदीको भन्दा रेणुको अग्रता तिन अंकमा पुग्यो

काठमाडौं । भरतपुर महानगरालिकामा रेणुले तिन अंकको अग्रता लिएकी छिन् ।  मतगणना सुरु भएदेखिनै १०० भन्दा कम अंकले कहिले एमालका उम्मेदवार विजय सुवेदी त ...

चौतारा साँगाचोकगढी नगरको मेयरमा माओवादी र उपमेयरमा एकीकृत समाजवादी विजयी

सिन्धुपाल्चोक । चौतारा साँगाचोकगढी नगरपालिकामा माओवादी केन्द्रले जितेको छ । नगरको प्रमुखमा माओवादी केन्द्रका केन्द्रीय सदस्य कृष्णप्रसाद सापकोटा विजयी...

काठमाडौंको मेयर बालेनको ५ हजार बढीको अग्रता

काठमाडौं । काठमाडौं महानगरपालिकाको जारी मत गणनामा मेयरका स्वतन्त्र उम्मेदवार बालेन्द्र साहले ५ हजार ५८ मतको अग्रता बनाएका छन् । सुरुवातदेखि नै अग्रता...

कांग्रेसले जितेका १०६ मध्य ६८ स्थानीय हमा गठबन्धनको सहयोग, ३७ मा एकल विजय

काठमाडौं । प्रमुख सत्ताघटक दल नेपाली कांग्रेसले यो समाचार तयार पार्दासम्म १०६ वटा सथनीय तहमा जित निकालेको छ ।  १०६ मध्य ६८ वटा तहमा गठबन्धनको सहयोग...

अरु धेरै

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

Oil Nigam Detel page Jobkhoji