प्रिमनसुनमै झन्डै तेब्बर वर्षा, मनसुनमा खडेरीको चिन्ता

खबरडबली संवाददाता

काठमाडौं । यस वर्ष चैत–वैशाखमै लगातार पानी पर्दा धेरैले मनसुन सुरु भइसक्यो जस्तो अनुभव गरे । सामान्यतया अत्यधिक गर्मी हुने समयमा वर्षा, असिना र हिउँसमेत परेपछि मौसम अस्वाभाविक बनेको हो ।

मौसमविद्का अनुसार यसपटक सक्रिय पश्चिमी वायु, स्थानीय वायु र बंगालको खाडीबाट आएको जलवाष्पयुक्त हावाका कारण प्रिमनसुन अवधि असाध्यै सक्रिय बनेको छ । यही कारण काठमाडौंसहित देशका धेरै ठाउँमा सामान्यभन्दा धेरै वर्षा भएको हो ।

तथ्यांकअनुसार काठमाडौंमा प्रिमनसुनमा औसत १०० मिलिमिटर पानी पर्ने भए पनि यस वर्ष वैशाखमै २३० मिलिमिटरभन्दा बढी वर्षा भइसकेको छ । यो सामान्यभन्दा झन्डै तीन गुणा बढी हो ।

लगातार बादल लाग्ने, घाम नलाग्ने र बेलाबेला पानी पर्ने अवस्थाले गर्मीयाममै चिसोपन बढेको मौसमविद बताउँछन् । तर अहिलेको वर्षाले तत्काल राहत दिए पनि आगामी मनसुनलाई लिएर भने चिन्ता बढेको छ । जल तथा मौसम विज्ञान विभागले यस वर्ष मनसुनमा सरदरभन्दा कम वर्षा र बढी गर्मी हुने पूर्वानुमान गरेको छ ।

विशेषगरी एलनिनो प्रभावका कारण दक्षिण एशियामा खडेरीको जोखिम बढ्न सक्ने मौसमविदहरूको चेतावनी छ ।

विज्ञहरूका अनुसार मनसुन अवधिमा कतै लामो सुक्खा र कतै छोटो समयमा अत्यधिक वर्षा हुने “अस्थिर मौसम” को जोखिम बढ्दो छ ।

लगातारको प्रिमनसुन वर्षाले वन डढेलो कम भए पनि किसानले बाली भित्र्याउन समस्या भोगेका छन् । कतिपय ठाउँमा असिना र हावाहुरीले मकै, केरा र तरकारी बालीमा क्षति पुगेको छ ।

मौसमविदहरूले अबको केही महिना मौसम अझ अनिश्चित हुन सक्ने भन्दै बाढी, पहिरो, खडेरी र अत्यधिक गर्मी सबै जोखिमप्रति सतर्क रहन आग्रह गरेका छन् ।