बाजुराका ९३ बस्ती पहिरोको उच्च जोखिममा, ४९ बस्ती स्थानान्तरणको प्रतीक्षामा

बाजुरा । बाजुराका नौवटै स्थानीय तहका ९३ गाउँबस्ती बाढीपहिरोको उच्च जोखिममा रहेको पाइएको छ। तीमध्ये ४९ बस्ती तत्काल सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गर्नुपर्ने अवस्थामा रहे पनि अझैसम्म सार्न सकिएको छैन।

भिरालो भूगोल, कमजोर भू–बनोट, नदी कटान, अव्यवस्थित सडक निर्माण तथा जलवायु परिवर्तनका कारण बाढीपहिरोको जोखिम बढ्दै गएको हो। लामो समयदेखि जोखिममा रहेका बस्तीका स्थानीयले पटक–पटक स्थानान्तरणको माग गर्दै आए पनि सरकारबाट ठोस पहल हुन नसकेको गुनासो गरेका छन्।

बुढीगङ्गा नगरपालिका–२ अम्कोटकी कल्धरी नेपालीका अनुसार अम्कोट बस्ती करिब दुई दशकदेखि पहिरोको जोखिममा छ। वर्षायाममा पहिरोको त्रासका कारण रातभर जाग्राम बस्नुपर्ने अवस्था रहेको उहाँले बताउनुभयो।

“पहिरोले बस्ती छोड्न बाध्य बनाइसकेको छ। तर आर्थिक अवस्थाका कारण अन्यत्र बसाइँ सर्न सकिएको छैन। बस्ती छोडौँ भने कहाँ जाने, नछोडौँ भने कहिले पहिरोले ज्यान लिने हो भन्ने त्रास छ,” उहाँले भन्नुभयो।

जिल्लामा सबैभन्दा बढी जोखिममा रहेका बस्ती बडीमालिका, त्रिवेणी र बुढीगङ्गा नगरपालिकामा छन्। बडीमालिकाका १६, त्रिवेणीका १६ र बुढीगङ्गाका १२ बस्ती जोखिममा रहेका छन्। त्यस्तै बुढीनन्दाका ११, गौमुलका १२, खप्तड छेडेदहका १०, स्वामीकार्तिक खापरका सात, जगन्नाथका पाँच र हिमाली गाउँपालिकाका चार बस्ती जोखिममा छन्।

स्थानान्तरणको प्रतीक्षामा रहेका बस्तीमध्ये हिमाली गाउँपालिकाका कवाडी, क्वीडी, बोर्ता र बोल्डीकस स्वामीकार्तिक खापरका रुडी, छुदरी, पुडेनी, घट्टा, तल्लो जुकु, जेरा र डाँडावाडा तथा जगन्नाथका लुमा, आसवाडा र पैयापहिरो रहेका छन्।

बुढीनन्दाका मटेला, पार्तोला, रावतवाडा, पिपलडाली र कोल्टी तथा बडीमालिकाका सल्लेना, मैमातोला, बिष्टवाडा, बथानलेख, उखाडी र जिल्ली पनि जोखिममा रहेका बस्ती हुन्।

त्यसैगरी गौमुलका दुर्गाली, खौला, अन्द्राडी, कुहुडा, पौदाली, आगर, पाते, गर्जे, कौडाकोट, गदाडा, नखराडा, पडीकोट, गैरीवाडा, शान्तिटोल, चदारवाडा र सालिकोट तथा बुढीगङ्गाका अम्कोट, बजेडी, काप्रा, देनसायल, निमनी र बेलकाटिया जोखिममा छन्।

त्रिवेणीका सिम्ला, सिन्नेकोट, बमवाडा, पैमा र भाटगाउँ तथा खप्तड छेडेदहका आरुगाडा, धनाल्त, गुइबन, दोगडी, सिम्पाटा, नाइला, चदारवाडा, हातेखेल र गुम्लागाउँ पनि स्थानान्तरणको प्रतीक्षामा छन्।