चितवनमा कुखुरामा देखियो ‘चिकेन एनेमिया भाइरस’

चितवन । चितवनमा पालिएका कुखुरामा ‘चिकेन एनेमिया भाइरस’ देखिएको छ । राष्ट्रिय पन्छी रोग अन्वेषण प्रयोगशालाले विगत तीन महिनाको अध्ययनपछि यस रोगको पुष्टि गरेको छ ।

प्रयोगशालाका प्रमुख डा. विजयकुमार श्रेष्ठका अनुसार चितवनसहित विभिन्न जिल्लाका कुखुरामा यो रोग देखिएको हो । एलाइजा प्रविधिबाट गरिएको परीक्षणमा ९२ नमूनामध्ये ३३ प्रतिशत अर्थात् ३१ नमूनामा भाइरस पुष्टि भएको छ ।

डा. श्रेष्ठका अनुसार, ‘यस रोगले कुखुराको रोगसँग लड्ने क्षमता कम गरी अन्य रोगहरूको संक्रमण बढाउँछ । यद्यपि प्रत्यक्ष रूपमा देखिने लक्षण कम भए तापनि उत्पादनमा कमी आउँदा आर्थिक नोक्सानी हुनसक्छ ।’

रगतको कमी, तौल नबढ्नु, उत्पादन घट्नु जस्ता लक्षणहरू रोगग्रस्त कुखुरामा देखिन्छन् । कुखुराहरू सामान्य रूपमा चारा खान र हिँडडुल गर्न सक्छन्, तर यस रोगको दीर्घकालीन प्रभावलाई बेवास्ता गर्नु नहुने बताइएकाे छ । 

नेपालमा यो रोग दुई वर्षअघि काठमाडौँमा पहिलोपटक देखिएको थियो । कुखुरालाई यसबाट बचाउन ‘चिकेन एनेमिया भाइरस’ विरुद्धको भ्याक्सिन आवश्यक रहेको डा. श्रेष्ठले बताए । विशेषगरी ब्रोइलर र लेयरको माउ तथा चल्लामा यो खोप दिनुपर्ने जानकारी उनले दिए । 

चितवनसहित १६ जिल्लाबाट सङ्कलित नमूनाहरू राष्ट्रिय पन्छी रोग अन्वेषण प्रयोगशालामा परीक्षण हुँदै आएका छन् । गत आर्थिक वर्षमा दुई हजार पाँचसय किसानका सात हजार कुखुराको परीक्षण गरिएको थियो । ती परीक्षणमा ‘लो प्याथोजेनिक एभिएन इन्फ्लुएन्जा (एच–नाइन)’ ४८, रानीखेत १३, गम्बारो १२२ र आइबी (इन्फ्लुएन्जा ब्रोंकाइटिस) दुई कुखुरामा देखिएको डा. श्रेष्ठले जानकारी दिए । 

त्यसैगरी, एक हजार १२० कुखुराको कलेजो परीक्षणमा इकोलाई ७८५ र साल्मोनेला ११२ कुखुरामा भेटिएको छ । यी संक्रमणहरू प्रायः जैविक सुरक्षाको अभावका कारण देखिएको उनले औंल्याए ।

डा. श्रेष्ठले फार्ममा दाना, पानी, औषधि र भुसलगायत सामग्री ल्याउने र अण्डा बाहिर पठाउँदा कडाइका साथ जैविक सुरक्षा अपनाउनुपर्ने बताए । साथै, फार्ममा आउने व्यक्ति र सवारीसाधनहरूलाई पूर्ण निःसङ्क्रमण गर्नुपर्ने पनि उनको सुझाव छ ।