सैनिक विमानबाट इन्धन ढुवानी गर्ने सरकारको तयारी

काठमाडौं । भारतले गरेको नाकाबन्दीका कारण इन्धनको हाहाकार भैरहेकाबेला नेपाल सरकारले विदेशबाट सैनिक विमानमार्फत् इन्धन ओसार्ने प्रक्रिया अगाडि बढाएको छ । बंगलादेशबाट रसीयन विमान क्यानडीड, चिनियाँ र अमेरिकी सैनिक विमानबाट तेल आपूर्ति गर्ने तयारी सरकारले गरेको हो ।

इन्धन अभावका कारण आन्तरिक उडानसमेत प्रभावित भएपछि सरकारले तेस्रो मुलुकबाट इन्धन ओसार्ने सोच बनाएको हो । भारतलाई इन्धन आपूर्ति रोकेपछि वाणिज्य, गृह, पर्यटन र अर्थ मन्त्रालयको सचिवस्तरीय बैठकले सरकारलाई सुझाव दिन ७ सदस्यीय प्राविधिक समिति गठन गरेको थियो ।

पर्यटन मन्त्रालयका सहसचिव बुद्धिसागर लामिछानेको संयोजकत्वमा गठित प्राविधिक समितिले सरकारलाई चारवटा विकल्प सहितको सुझाव दिएको छ ।

पहिलो उपायको रुपमा चारवटा इन्जिन भएको रसियन विमान इलुसीन आइएल–७६ विमान भाडामा लिई हवाई इन्धन आपूर्ति गर्न सरकारलाई सुझाव दिइएको छ ।

चारवटा इन्जिन भएको रसियन विमान इलुसीन आइएल–७६ विमान व्यापारिक प्रयोजनका लागि प्रयोग हुन्छ । हाल यो विमान भारत, रसीया, युक्रेन लगायतका सेनाहरुले प्रयोग गरिरहेका छन् ।

प्राविधिक समितिले पहिलो उपाय सम्भव नभए चीन र अमेरिकी सैनिक विमानबाट तेल आपूर्ति गर्न सकिने दोस्रो विकल्प दिएको छ । दोस्रो विकल्पअनुसार चीन र अमेरिकी सैनिक विमानबाट इन्धन नेपाल ओसार्न सकिने प्राविधिक समितिको ठहर छ ।

यसबाहेक एमआई–१७ हेलिकप्टरबाट पनि हवाई इन्धन आपूर्ती गर्न सकिने छ । यो तेस्रो उपायले भद्रपुर, विराटनगर, जनकपुर, सिमरा, भरतपुर, भैरहवा, नेपालगञ्ज र धनगढीमा रहेका विमानस्थलसम्म नजिकैका भारतीय सहरबाट हवाई इन्धन ल्याउन सकिन्छ ।प्राविधिक समितिको बैठकले नेपाल वायुसेवा निगमको बोइङ ७५७ बाट पनि इन्धन आपूर्ती गर्न सकिने भनेको छ ।

तर, रसीयन विमान वा चिनियाँ र अमेरिकी सैनिक विमानबाट आपूर्ती गर्न सबैभन्दा उपयुक्त हुने प्राविधिक समितिले जनाएको छ ।संस्कृति पर्यटन तथा नागरिक उडड्यन मन्त्रालयका सहसचिव सुरेश आचार्यका अनुसार तत्कालको संकट टार्ने चार विकल्पसहितको उपाय सुझाइएको हो ।

हाल इन्धन अभाव भएपछि सरकारले अन्तराष्ट्रिय उडानका विमानहरुलाई आफ्नो पायक पर्ने देशमै इन्धन भर्न भनेको छ । आन्तरिक उडानमा प्रयोग भैरहेका विमानहरुलाई भने केही दिनलाई पुग्ने हवाई इन्धन रहेको नेपाल आयल निगमले जानकारी दिएको छ ।

इन्धन अभाव भएपछि जोर विजोर र कोटा प्रणाली लागु गरेर पनि संकट नटरेपछि सरकारले विहीबारदेखि निजी सवारी साधनहरुलाई इन्धन नदिने निर्णय गरेको छ ।