प्रधानमन्त्रीमा कोइरालाको दाबी, देउवा र पौडेलले नमान्ने

काठमाडौं । एमाले अध्यक्ष केपी ओलीलाई प्रधानमन्त्री बनाउन गरिएको भद्र सहमतिलाई कामचलाउ भएका प्रधानमन्त्री सुशील कोइरालाले ठाडै अस्वीकार गरिदिएका छन् । आफ्नै नेतृत्वमा सरकार गठन गर्दा २०७० साल माघ २६ गते र १६ बुँदे सहमति हुँदा गत जेठ २५ गते ओलीलाई प्रधामन्त्री बनाउन वचन दिए पनि ‘ओलीलाई त हुँदैहुन्न’ भन्दै आफैं प्रधानमन्त्रीमा अघि सर्ने भन्दै लबिङमा उत्रेका छन् ।   कांग्रेस, एमाले र एमाओवादीबीच भावी सत्ता समीकरणमा भएको भद्र सहमतिपछि सहमतिमा संविधान निर्माणमा दलबीच देखिएको एकतालाई उनै कोइरालाको चाहनाको कारण पुनः टुटाउने देखिएको छ । साथै, संविधान निर्माणपछि असन्तुष्ट दललाई सहमतिमा ल्याउने र संविधानको कार्यान्वयनलाई सहज बनाउदै जाने विषयलाई पनि कोइरालाको महत्वकांक्षाले थप पेचिलो बनाइदिएको हो ।   कोइरालाले प्रधानमन्त्रीबाट राजीनामा नदिईकन नयाँ सरकारको प्रक्रिया अघि बढाएको स्वार्थ फेरि पनि सोही पदमा पुग्ने रहेको भन्दै पार्टीभित्रै उनको आलोचना सुरु भएको छ । तर, पनि कोइरालाले असन्तुष्ट दललाई आफैं मिलाउछु भन्दै एमाओवादी अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डलाई आफूलाई प्रधानमन्त्रीमा सहयोग गर्न शनिबार औपचारिक आग्रह नै गरेका छन् ।   तर, कोइरालाको यो प्रयासलाई पार्टीका दुई नेता शेरबहादुर देउवा र उपसभापति रामचन्द्र पौडेलले पनि रुचाएका छैनन् । प्रधानमन्त्री भएलगत्तै फेरि पनि आफैं दाबी गर्ने शैली उचित नभएको यी दुवै नेताको भनाई रहेको उनीहरु निकट नेता बताउँछन् । कोइरालाले पुनः प्रधानमन्त्रीमा आँखा गाड्नु भनेको आगामी चैत ५ सम्म गरिसक्नुपर्ने १३ औं महाधिवेशनमा पार्टीमाथि कब्जा जमाउनु रहेको बुझिएको छ । सरकारको नेतृत्वमा नभए महाधिवेशनमा आफू कमजोर हुने बुझाई कोइरालाको छ ।   तर, देउवाले पनि घुमाउरो पाराले प्रधानमन्त्रीमा आफ्नो दाबी रहेको बताइसकेका छन् । तरुण दलले गरेको चियापानमा शनिबार देउवाले यो उ नभनी जसको नाममा सहमति हुन्छ उही प्रधानमन्त्री बन्ने भन्दै आफूलाई पनि दौडमा उभ्याएका छन् । तर, औपचारिक रुपमा बोलिसकेका छैनन् । कोइरालाले कसरत गरेपछि उनलाई रोक्न देउवाले आफू पनि तयार रहेको जनाउ दिएका हुन् । सहमति प्रक्रिया सुरु भए लगत्तै बहुमतीयको खेल भएर कोइराला नै बन्ने अवस्था आए देउवाले असहयोग गर्ने नीति लिएको बुझिएको छ ।   उता, जहिल्यै अन्याय भएको भन्दै आफूले केही नपाएको गुनासो गर्दै आएका उपसभापति रामचन्द्र पौडेल पनि आफू दाबेदार भएको र बहुमतीय प्रधानमन्त्री बन्ने अवस्था आए आफ्नो पनि दाबी रहने निकटस्थहरुलाई बताउँदै आएका छन् । कांग्रेसकै यी तीन नेताको दाबीका अगाडि फेरि सत्ताको जोडघटाउनले राजनीति तात्ने भएको छ ।   एमाओवादीले ओलीको नाममा भद्र सहमति भएको भन्दै उनलाई प्रधानमन्त्री बनाउनुपर्ने बताइरहेको छ । यस्तो बेलामा सहमति नभए बुहमतीय प्रक्रियामा एमाओवादीले जसलाई मत दिन्छ उही प्रधानमन्त्री हुनेछ ।   कांग्रेस वा एमाले एउटा प्रतिपक्षमा बस्ने अवस्था आएमा एमाओवादीको मत सबैभन्दा महत्वपूर्ण हुन जान्छ । कांग्रेस वा एमालेलाई एमाओवादीले साथ दिंदा थप केही सांसद जुटाउन सके दुवै दलले प्रधानमन्त्रीमा जित्न सक्छन् । अहिलेसम्म एमाओवादीको साथ एमाले अध्यक्ष ओलीलाई छ ।