नोबल पुरस्कार विजेता लेखक भिएस नेइपाल रहेनन्

नोबल साहित्य पुरस्कार विजेता लेखक भिएस नेइपालको ८५ वर्षको उमेरमा लण्डनस्थित उनको निवासमा निधन भएको परिवारले जनाएको छ ।

सन् १९३२ मा ट्रिनिडाडमा जन्मिएका उनी आफ्ना महान् साहित्यिक कृति \'अ हाउस फर मिस्टर विश्वास\' र \'अ बेन्ड इन द रिभर\'का लागि चर्चित छन् । ३० भन्दा बढी पुस्तक लेखेका भिएस नेइपालले सन् १९७१ मा बुकर पुरस्कार जितेका थिए भने सन् २००१ मा साहित्यतर्फ नोबल पुरस्कार जितेका थिए । उनकी श्रीमतीले नेइपालले \"जे जे हासिल गरे त्यो बृहत् भएको\" बताएकी छन् । नेइपालको आफ्ना प्रियजनका माझ नै मृत्यु भएको उनकी श्रीमतीले बताएकी हुन् । नेइपालका निकट साथी तथा मेल पत्रिकाका सम्पादक जियोर्डी ग्रेगले उनको निधनले ब्रिटेनको साहित्यिक सम्पदामा एउटा अपूरणीय क्षति पुगेको तर उनका कृतिहरू भने सँधै जीवित रहनेमा कुनै शंका नरहेको बताएका छन् । सामाजिक सञ्जालहरूमा पनि नेइपालका प्रशंसकहरूले उनको निधनप्रति दुःख व्यक्त गरेका छन् । लेखक आनन्द गिरिधरादासले आफूले नेइपालबाट धेरै कुरा सिकेको बताएका छन् भने अर्का लेखक जीत हिरले उनलाई शक्तिशाली उपन्यासकार भनेका छन् । सौन्दर्य लेखिका पट्रिस योरसिकले उनलाई क्यारिबियन साहित्यका महारथी भनेकी छन् । एकजना प्रशंसकले आफूलाई पढ्नका लागि नेइपालले जति कसैले प्रेरित नगरेको भनेका छन् भने अर्का एकजनाले चाहिँ नाइपलको अ हाउस फर मिस्टर विश्वासको सम्झना आफूसँग तीस भन्दा बढी वर्षदेखि रहँदै आएको भनि ट्वीट गरेका छन् । नेइपाल सानै छँदा उनलाई उनका बाबुले शेक्सपियर र डिकेन्सका किताब पढेर सुनाउँथे । हिन्दु धर्म अनुसार हुर्किएका उनले ट्रिनिडाडस्थित क्विन्स रोयल कलेजमा पढेका थिए । त्यसपछि उनी ब्रिटेन गए र त्यहाँ सन् १९५० मा सरकारी छात्रवृत्तिमार्फत् उनी अक्सफर्ड विश्वविद्यालयमा भर्ना भए । विद्यार्थी हुँदा उनलाई उदास हुने रोग डिप्रेसन भएको थियो र आत्महत्याको प्रयाससमेत गरेका थिए । उनको पहिलो पुस्तक \'द मिस्टिक मसुर\' सन् १९५१ मा प्रकाशित भएको थियो र त्यसको एक दशकपछि उनको सबैभन्दा रुचाइएको पुस्तक अ हाउस फर मिस्टर विश्वास प्रकाशित भएको थियो । उक्त पुस्तक लेख्न उनले ३ वर्षभन्दा बढी समय लगाएका थिए । उनको पहिलो श्रीमती प्याट्रिसिया हेलको सन् १९९६ मा निधन भएको थियो र त्यसपछि उनले पाकिस्तानी पत्रकार नदिरालाई विवाह गरेका थिए । उनी स्पष्टवक्ता थिए र ब्रिटेनका पूर्व प्रधानमन्त्री टोनी ब्लेयरको आलोचकका रूपमा चिनिएका थिए । बीबीसी