सुनका रोचक कथा र प्रयोग जुन तपाईलाई थाहा नहुन सक्छ

काठमाडौं । संसारकै महंगो र प्रसिद्ध धातु सुनको निक्कै महत्व रहेको छ । यसको महत्व र प्रयोगबारेका केही रोचक पक्ष यस्ता छन् । सबैभन्दा शुद्ध सुन २४ क्यारेटको मानिन्छ । सुनको शुद्धतालाई एक हजार खण्डमा विभाजित गर्दा ९ सय ९९ खण्ढ शुद्धता हुनुपर्छ । अहिले वैज्ञानिकहरुले यसलाई ९९ दशमलव ९ सय ९९ को शुद्धतामा विस्तार गरिसकेका छन् । संसारका ९० देशमा सुन उत्पादन हुन्छ । सन् २०११ को तथ्यांक अनुसार उक्त वर्ष सबैभन्दा धेरै सुन चीनले (३ सय टन) उत्पादन गरेको थियो । त्यसपछि क्रमशः अष्ट्रेलिया २७० टन, अमेरिका २३७ टन, रुस २ सय टन, दक्षिण अफ्रिका १ सय ९० टन, पेरु १५० टन, क्यानडा एक सय १० टन, घाना र इण्डोनेसिया १०० टन, उज्वेकिस्तान ९० टन छन् । जापनमा हुनेखानेले चाउचाउमा सुन मिसाएर खान्छन् । कतिपय आयुर्वेदिक औषधीमा स्वर्ण भष्म प्रयोग गरिन्छ । आयु बढ्ने तथा निरोगी हुने मान्यताका कारण पूर्वीय समाजमा सम्भव भएसम्म सुनकै थालमा नभए सुनकै चम्चाले खाने चलन छ । यही मान्यतामा आधारित भएर आधुनिक औषधी विज्ञानलेसमेत ¥युमोटोइड अथ्राइटिस रोगको औषधीका लागि बनाएको औरानफिन नामक औषधीमा सुन प्रयोग गरिएको हुन्छ । मुटको शल्यक्रियामा प्रयोग गरिने स्टेन्ट नामक यन्त्तमा समेत रगतको प्रवाह सजिलो बनाउन सन् २००१ देखि सुन प्रयोग गर्न थालिएको छ । नेपाल तथा तिब्ततमा थान्का लेख्दा सुनको मसी प्रयोग गरिन्छ । कुनै व्यावसाय अत्याधिक सफल भयो भने त्यसलाई सुनको अण्डा पार्ने व्यवसाय भनेर संकेत गरिन्छ । यस्तो सुनको अण्डा वास्तवमै निर्माण पनि गरिएको थियो । सन् १८८५ को रुसका जार (शासक) कार्ल फेबर्जले आफ्नी श्रीमतीलाई उपहार दिन शुद्ध सुनको अण्डा बनाउन लगाएका थिए । संसारकै सबैभन्दा ठूलो सुन जापानको तोइ गोल्ड म्युजियममा राखिएको छ । मित्सुबिसी म्याटेरियल कर्पोरेसनले निर्माण गरेको उक्त सुनको तौल २५० किलोग्राम छ । साप्ताहिकबाट ।