लालपूर्जाविहिन वादी सामुदायको दुखका पसिना डुब्ने खतरा

असार ३, जाजरकोट । जाजरकोटको खगेनकोट १ दल्लीका वुद्धिमान वादीले माछा मारेर भए पनि १२ वर्षमा एउटा घर बनाए । घर बनाउँदा उनलाई जति खुशी थियो त्यो खुशी अहिले चिन्तामा बदलिएको छ । किनकी वुद्धिमान वादीले माछा मारेर निर्माण गरेको घर आफ्नो नाममा छैन । घर नाममा दर्ता नहुँदा उनलाई १२ वर्षको लगानी डुब्छ कि भन्ने चिन्ता छ । ‘यो घर बनाउन मैले लाखौं माछाको ज्यान लिएको छु । मेरा हजारौं थोपा पसिना बगेका छन् वुद्धिमानले दुखेसो पोख्दै भने, ‘अहिले यो घर, जग्गा, मेरो नाममा छैन, आजभोली घर बनाएर पिर पो लाग्न थालेको छ ।’ वुद्धिमान जस्तै प्रेम वादीले ९ वर्षसम्म माछा मारेको कमाइबाट २ कोठाको एकतले घर बनाए । अब उनलाई अर्को तल्ला थप्ने रहर मर्न थालेको छ । ‘तला थप्ने रहर पनि हरायो, जग्गा नै नाममा छैन घर बनाएर बसियो तर नाममा कसरी गर्ने चिन्ता छ । आफूले घर बनाएको जग्गा आफ्नो नाममा भए अरु ९ वर्ष लगाएर भए पनि तल्ला थप्ने योजना प्रेमले सुनाए । खगेनकोट १ दल्लीमा नलसिंह गाडको तिरमा दुई दर्जन वादी परिवार बस्छन् । उनीहरु सबैले घर टहरा बनाएका छन् । तर, कसैको लालपूर्जा छैन । अहिले उनीहरुलाई बसोबास गरेको जग्गा जमिन कसरी नाममा लिने पिरलो भएको छ । उनीहरुले वर्षौंदेखि भोगचलन गरेको घर जग्गा आफ्नो नाममा हुनुपर्ने माग गर्दै आएका छन् । नलसिंह गाड जलविद्युत आयोजनाले जग्गा अधिग्रहण गर्न थालेपछि वादी समुदायमा चिन्ता थपिएको छ । आयोजनाले मुआब्जाका लागि जग्गा धनिको नाम सार्वजनिक गर्न थालेपछि वादी समुदाय छट्पटाएका छन् । उनीहरुको नाममा एक टुक्रा जमिन पनि छैन । घर टहरा बनाएकाले क्षतिपूर्ति पाउन लालपूर्जा हुनैपर्ने नियम छ । जग्गा र घर टहरा नाममा छैनन् कसरी मुआब्जा पाउने निलो वादीले भने । समयमा कुने प्रक्रियाबाट घर जग्गा नाममा गर्न नसके वादी समुदायले खालीहात थातथलो छोड्नु पर्ने अवस्था देखिएको छ ।