Ntc summer Offer
Khabar Dabali १३ फाल्गुन २०८० आईतवार | 25th February, 2024 Sun
NIMB

ज्यानकै जोखिम मोलेर अग्ला पहाडमा ‘महसिकार’

\"Honey_Hunting-640\"७ असार, म्याग्दी । माथिल्लो भेगका सर्वसाधारण यतिबेला भीरमाहुरीको ‘महसिकार’ गर्न व्यस्त छन् । परम्परागत पेसाकै रुपमा जिल्लाको गुर्जा, मुदी, मराङ मल्कबाङ, लुलाङ, निस्कोट, कुइनेमङ्गले, चिमखोलालगायतका गाविसमा मह सिकार हुने गरेको छ ।
तल्लो भेगमा मौसमी रुपमा भीरमह काढ्ने गरिए पनि माथिल्लो भेगमा भने हरेक वर्ष नियमित रुपमा महसिकार हुँदै आएको छ । भीरमा डोरीको भरमा जोखिम मोलेर मह काढ्नुपर्ने भएकाले स्थानीय जनताले देवीदेवताको पूजा गरेपछि मात्रै महसिकार गर्ने गर्छन् ।

गुर्जामा परम्परागत पेसा बनेको महसिकारलाई विभिन्न चार समूह बनाएर आलोपालो मिलाएर मह काढ्ने गरिएको स्थानीय झकबहादुर छन्त्यालले जानकारी दिए । \'हरेक वर्ष एउटा मात्रै समूहले मह काढ्छन्\', छन्त्यालले भने– \'एउटा समूहमा ४० देखि ५० घरधुरी गरी गाविसका सबै घरधुरी समेटिएका छन् ।\'

करिब दुई महिनासम्म निरन्तर रुपमा महसिकार गरेपछि समूहमा आबद्ध घरधुरीलाई बराबर मह बाँड्ने चलन रहेको छन्त्यालले बताए ।

ल्यासपुर, सितमनाथ, बरमथान, छहरा, रातोभिर, कुन्ना, ठूलोभिर, रिमतालालगायतका ५० भन्दा बढी भीरमा महसिकार हुने गर्छ । गुर्जामा एक वर्षमा महको उत्पादन अनुसार एउटा समूहका हरेक घरधुरीको भागमा पाँचदेखि २५ लिटरसम्म मह पर्छ । जोखिमयुक्त र साहसिक मानिने भीरमहलाई सामूहिक रुपमा सङ्कलन गरेपछि एकमुष्ट रुपमा पकाएर प्रशोधन गरी बाँडफाँड गरिने स्थानीय प्रेमबहादुर छन्त्यालले बताए ।

\'आफ्नो भागमा परेको मह केही घरायसी उपभोग हुने भए पनि धेरैजसो बिक्री हुन्छ, बजारमा दिनहुँ यसको माग बढिरहेको छ\', उनले भने । बजारमा प्रतिलिटर एक हजारसम्ममा भीरमह बिक्री हुने गर्छ । भीरपहराबाट निकालिने मह खरिद गर्न सहरी क्षेत्रका ग्राहक जङ्गलमै पुग्न थालेपछि जिल्लामा महसिकार पनि फस्टाउँदै गएको छ । \'भीरबाट मह निकाल्न सक्नुपर्यो, जति पनि बिक्री हुन्छ\', लुलाङका केशरबहादुर पुर्जाले भने– \'स्थानीयवासीदेखि बेनी, पोखरा, काठमाडौँ र विदेशबाट समेत महको माग आउने गरेको छ ।\'

चैत महिनामा बेंसीका भीरबाट मह निकालिने भए पनि उच्च पहाडी क्षेत्रका पहाडमा असारसम्म पनि मह निकाल्ने गरिन्छ । गर्मी सुरु भएपछि माहुरीहरु लेकमा र जाडो सुरु भएपछि बेंसीमा बसाइँसराइ गर्ने भएकाले दुवै क्षेत्रमा भीरमाहुरीको बासस्थान हुन्छ । महसिकारका लागि पहाडमा चढ्नुअघि महको चाकाको मुन्तिर पहाडको फेदीमा आगोमा हरियो स्याउला पोलेर धुवाँ बनार्इ माहुरी भगाउने गरिन्छ ।

धुवाँ लगाइसकेपछि भर्याङको सहायताले भीरमा चढ्ने सिकारीले डालोजस्तै चोयाको भाँडोमा मह काढ्ने गर्छन् भने पहाडको फेदीमा बसेकाहरुले भीरमा झिकेको महलाई सुरक्षित ठाउँमा राख्ने काममा सघाउने गर्छन् । भीरमह काढिसकेपछि चाका र महलाई छुट्याएर महमात्रै सङ्कलन गर्ने गरिन्छ ।

जिल्लाका विभिन्न २० गाविसमा भीरमह उत्पादन हुने गर्छ । तीमध्ये तल्लो क्षेत्रमा महसिकारीको अभावले महसिकार नै नहुने समस्या छ । केही क्षेत्रमा सामुदायिक वन र प्रभावित क्षेत्रका बासिन्दालाई एक हजारदेखि पाँच हजारसम्म कर तिरेर माथिल्लो भेगका सिपालु महसिकारीले महसिकार गर्ने गरेको पाइन्छ ।

घरमा उत्पादन हुने महजस्तै भीरमह पनि गुलियो, स्वादिलो र विभिन्न रोगको औषधिका रुपमा प्रयोग गरिन्छ । भीरमाहुरीको चरन क्षेत्र फराकिलो हुने र विभिन्न फलफूलदेखि जडीबुटीको समेत रस खाने हुँदा भीरमह बढी कडा हुने भएकाले एकैपटक धेरै खानु नहुने जिल्ला कृषि विकास कार्यालयका वरिष्ठ कृषि विकास अधिकृत वसन्तकुमार श्रेष्ठ बताउँछन् । जङ्गलमा हुने भीरपहराबाट निकालिने भीरमहको सिकारका लागि अनुमति लिएर निश्चित परिणाममा मात्रै मह निकाल्न पाउने प्रावधान छ ।

जिल्ला वन कार्यालयबाट अनुमति लिएर निश्चित परिमाणमा मात्रै मह निकाल्न सकिने प्रावधान भए पनि स्थानीयस्तरमा आफूखुसी मह सिकार गर्ने प्रचलन बढेको छ । जिल्लामा अहिले न्यून मात्रामा अनुमति लिएर महसिकार हुने गरेको निमित्त जिल्ला वन अधिकृत अजयविक्रम मानन्धरले बताए ।

जिल्लामा विभिन्न स्थानमा गरी २ हजार २ सय ८० किलो भीरमह उत्पादन हुने बताइन्छ । त्यसमध्ये वार्षिक १ हजार २ सय ७६ किलो मह सङ्कलन गर्न पाइने भए पनि चालु आर्थिक वर्षमा ३० किलो भीरमह सङ्कलनको पुर्जी मात्रै जारी भएको उनले जानकारी दिए ।

Khabardabali

यो नेपाली भाषाको अनलाइन समाचार संस्था हो । हामी तपाईहरुमा देशविदेशका समाचार र विचार पस्कने गर्छौ । तपाईको आलोचनात्मक सुझाव हाम्रा लागी सधै ग्रह्य छ । हामीलाई पछ्याउनुभएकोमा धन्यवाद । हामीबाट थप पढ्न तल क्लिक गर्नुहोस् ।

बाँकेमा थप ६ कोरोना संक्रमितको मृत्यु 

काठमाडौं । बाँकेमा पछिल्लो एक रात र विहान गरी ६ जना कोरोना संक्रमितको मृत्यु भएको छ ।  भेरी अस्पताल नेपालगंजमा ४ र नेपालगंज कलेज कोहलपुरमा २ जना  ग...

पञ्जाबविरुद्ध दिल्लीको शानदार जित, उक्लियो शीर्ष स्थानमा

काठमाडौं । भारतमा जारी १४औँ सिजनको आईपीएलअन्तर्गत पञ्जाब किंग्सविरुद्ध दिल्ली क्यापिटल्स सात विकेटले विजयी भएको छ । पञ्जाबले दिएको १ सय ६७ रनको लक्...

ओलीलाई विश्वासको मत लिनका लागि राष्ट्रपतिले बोलाइन् प्रतिनिधिसभा बैठक

काठमाडौं । राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले प्रतिनिधिसभाको अधिवेशन आह्वान गरेकी छिन् । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीलाई विश्वासको मत लिने प्रयोजनका लागि...

पोखरेललाई अर्को झड्का : एमाले लुम्बिनिका सांसद दृगनारायणको पदबाट राजीनामा

काठमाडाैं ।  नेकपा एमालेका लुम्बिनी प्रदेशसभा सदस्य दृग नारायण पाण्डेले राजीनामा दिएका छन् । कपिलबस्तु २ (क) बाट निर्वाचित पाण्डले सभामुखसामू राजीनामा...

शंखर पोखरेललाई झड्का : बिमला वली माओवादी प्रवेश गरेपछि एमालेकाे बहुमत गुम्यो

लुम्बिनी। लुम्बिनी प्रदेश सांसद बिमला वली माओवादीमा प्रवेश गरेकी छन्। ओली माओवादीमा प्रवेश गरेसँगै शंकर पोखरेलको बहुमत गुमेको छ।  माओवादी र एमाले विभा...

मुख्यमन्त्री पोखरेलले राजिनामा दिनुको रहस्य !

काठमाडौं। लुम्बिनी प्रदेशका मुख्यमन्त्री शंकर पोखरेलले आज बिहान पदबाट राजीनामा दिएका छन्। पोखरेलले एकल बहुमतको सरकार बनाउन राजीनामा दिएको बुझिएको छ। ...

मुख्यमन्त्री पोखरेलको राजिनामा स्विकृत : एकल सरकारको दावी 

काठमाडौं । लुम्बिनि प्रदेशका मुख्यमन्त्री शंखर पोखरेलले मुख्यमन्त्रीबाट दिएको राजिनामा स्विकृत भएको छ ।  पोखरेलले दिएको राजिनामा प्रदेश प्रमुख धर्म...

लुम्बिनि प्रदेशका मुख्यमन्त्रीको अकस्मात राजिनामा 

काठमाडौं । लुम्बिनि प्रदेशका मुख्यमन्त्री शंखर पोखरेलले राजिनामा दिएका छन् । अविश्वास प्रस्तावको सामना गरिरहेका पोखरेलले अकस्मात राजिनामा दिएका हुन् ।...

भरतपुरमा दुई स्थानमा आइसोलेसन केन्द्र बनाइने

चितवन । भरतपुरस्थित वागीश्वरी र शारदानगरमा आइसोलेसन केन्द्र बनाउन जिल्लाको उच्चस्तरीय टोलीले  स्थलगत अध्ययन तथा छलफल गरेको छ ।  चितवनबाट प्रतिनिधित...

कारमा मृत भेटिएका तीनैजना बालकको पहिचान खुल्यो

दाङ् । तुलसीपुर उपमहानगरपालिका–६ को स्याउली बजार नजिक रोकिराखेको भारतीय नम्बरको कारभित्र हिजो शनिबार बेलुका मृतावस्थामा भेटिएका तीनैजना बालकको आज पहिच...

अरु धेरै
Vianet Nepal Internet
Right path detel page
Alphabet Education Consultancy

प्रतिकृया लेख्नुहोस्:

Salt Trending Alphabet Education Consultancy Pioneer Software Technologies