गफमै सिमित चिनियाँ इन्धन

काठमाडौं, ७ कात्तिक । चीनबाट इन्धन भित्र्याउन गृहकार्य सुरु भएको एक वर्ष पुग्दा पनि प्रगति शून्य छ । चिनियाँ इन्धन आयातबारे छलफल र अध्ययन गर्न नेपाल आयल निगम र तत्कालिन वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालय र हालको आपूर्ति मन्त्रालयका उच्च अधिकारीले पटकपटक चीन भ्रमण गरे । आजको अन्नपूर्ण पोस्टमा खबर छ– निगमदेखि मन्त्रालयसम्मका अधिकारीले महँगा होटलको खर्च र आकर्षक भत्ता पनि बुझे । तर, इन्धन आयत गर्ने विषय अझै अन्योगलमा छ । यसै विषयमा अध्ययन गर्न आपूर्ति र परराष्ट्र मन्त्रालयका अधिकारी सम्मिलित समिति पनि गठन भयो । व्यापार गर्ने विषयमा चीन सरकारको स्वामित्व भएको पेट्रो चाइना र निगमबीच द्विपक्षीय सहमति भएको एक बर्ष वितिसक्दा पनि इन्धन आयात हुने या नहुने निश्चित भएको छैन् । अहिले चीनबाट इन्धन आयात गर्ने विषय गफमै सिमित बन्न पुग्यो । इन्धनमा भारतमाथि परनिर्भर रहेको नेपाललाई भारतीय एकाधिकार हटाउन चीनबाट इन्धन आयात गर्ने विषय पूर्वप्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको कार्याकालमा निकै हल्लासहित तयारीसमेत भएको थियो । ओलीको चीन भ्रमणका क्रममा इन्धन आयातका लागि आवश्यक तयारी गर्ने भनेर आश्वासनअनुसार पछिल्लो पटक आपूर्ति मन्त्रालयका सहसचिव आनन्दराम रेग्मीको संयोजकत्वमा अध्ययन समिति बनाइएको थियो । समितिलार्य सडक अवस्था, ढुवानी साधन, कर छुट र मूल्य निर्धारण, भण्डारण, मूल्य निर्धारणसम्बन्धी मोडालिटी, कुन स्थानबाट आयात गर्ने लगायतका विषयमा अध्ययन गर्न जिम्मेवारी दिइएको थियो । तर, उक्त समितिले काम गर्न नपाउँदै सहसचिव रेग्मीको अर्को मन्त्रालयमा सरुवा भयो । सरकारको उदासीनताका कारण पछिल्लो समयमा चिनियाँ बाणिज्य तथा उद्योगमन्त्री झाङ माओले नेपाल भ्रमण गरे पनि इन्धनका विषयमा उपलब्धिमुलक वार्ता र छलफल पनि हुन सकेन । के के भयो अहिलेसम्म ?

• छिंघाई प्रान्तबाट इन्धन खरिद गर्ने विषयमा सम्भाव्यता अध्ययन गर्नका लागि नेपाली टोलीद्वारा चीनको छिंघाई भ्रमण गरी प्रतिवेदन तयार ।
• इन्धन आपूर्ति गर्ने सम्बन्धमा सात सदस्यीय अध्ययन टोलीद्वारा चीनको बेइजिङ भ्रमण । नेपाली टोलीद्वारा तातापानी नाकामार्फत इन्धन उपलब्ध गराउन प्रस्ताव । चिनियाँ पक्षद्वारा सिगात्सेको डिपोबाट केरुङ नाकामार्फत दिने आश्वासन ।
• चिनियाँ पक्षद्वारा नेपाली टोलीलाई सम्पूर्ण करसहित निकै महँगो मूल्य सूची प्रस्ताव ।